Spellen van de Week

Spel van de week van 11 augustus— Kees van der Weijden

Kaartwaardering

De avond begon met het praatje van Henk over kaartwaardering [presentatie hier te downloaden]. Nu is dat toevallig een onderwerp wat mij ook na aan het hart ligt. Binnenkort breng ik het boek "De Shell" uit, wat gaat over herwaardering. In de Shell-benadering kijk je voornamelijk welke van je punten werken en herwaardering vindt plaats aan de hand daarvan. En niet alleen ik, maar iedereen heeft wel, met of zonder onderzoek, een mening en regeltjes over hoe je moet herwaarderen.

Eén herwaarderingsregel-bewering uit Henk’s presentatie trof me in het bijzonder omdat ik hem nog niet kende:

“Als het aantal Azen en Tienen drie of meer is dan het aantal V en B: tel er een punt bij, en andersom: als het aantal V en B drie of meer is dan het aantal Azen en Tienen, trek er dan een punt van af.”. De regel komt van Marty Bergen.

Nu heb ik weinig met ‘Autoritätsglaube’, dus ik geloof zo’n bewering niet op voorhand of voetstoots, ook al komt die van een kanon als Bergen. Maar hoe controleer je zo’n bewering?

Gelukkig hebben we tegenwoordig AI waarmee je dit soort vragen kan bespreken. Een vereenvoudigde uitleg: Allereerst is de herwaarderingsregel terug te brengen naar de vraag hoe groot D (het verschil) is in de formule D = (A+10) − (V+B). Je laat vervolgens een groot aantal spellen langskomen. Je telt het aantal HCP, het aantal slagen met DD-play en D.

Je turft van die spellen de regel en classificeert de uitkomst. Voor degenen die uitgebreidere uitleg willen hebben of een en ander na willen rekenen geef ik hier de beide pythonscripts als bijlage 1 en bijlage 2, de uitgebreide toelichting, de tellingen van het spel in SA en het spel in kleur.

Om een lang verhaal kort te maken, hier de conclusies van Claude-AI (Opus 5):

  • De regel klopt, in elk geval in de biedbare zone [20-28], en de correctie is inderdaad precies één punt waard. Met D=3 in de biedbare zone 20–28 HCP kom je in zowel SA als het beste kleurcontract uit op +0,97 HCP ten goede of ten slechte. Dat is niet "ongeveer een punt" — dat is een punt.
  • De drempel van 3 is precies de goede drempel als je in hele punten wilt rekenen. Degene die dit bedacht heeft, heeft het spel goed gekalibreerd.
  • Maar het verband is kaarsrecht — gemiddelde onderwaardering bij paar-D van −4 tot +4: −1,07 / −0,97 / −0,71 / −0,32 / −0,12 / +0,37 / +0,69 / +1,07 / +1,25. Geen spoor van een knik bij ±3. De drempel is administratie, geen eigenschap van het spel. Beter is dus "Reken ⅓ punt per eenheid D", dat is ruim zes keer zo krachtig als waarderingsinstrument.

Claude kwam ook met een eenvoudiger verklaring waaròm de regel werkt: standaard tellen we A=4, H=3, V=2, B=1 maar als je kijkt naar de empirische waarden zou je moeten waarderen: A=4,53, H=2,90, V=1,67, B=0,90, T=0,39. Tellen we A+T dan is dat samen 4,92 terwijl V+B samen 2,57 is. De formule repareert in feite zo twee losse gebreken van Milton Work Count [4-3-2-1] tegelijk — aas-te-laag/vrouw-te-hoog (+0,30 per eenheid) en boer te hoog versus de niet-getelde tien (+0,37).

De spellen

Er gebeurde deze avond ontzettend veel vermeldenswaardigs, ik had maar liefst 12 spellen op mijn lijstje staan. Ik selecteer de pregnantste voor discussie.

Botsende biedstijlen: 2x vierde kleur na een 1♦-opening

Bobby Lipsitz, een Amerikaanse topspeler, heeft ooit een artikel "2club artificial" geschreven waarin hij propageert dat èlk 2♣-rebid door openaar in een constructieve biedserie kunstmatig en rondeforcing moet zijn. Controversiëel is zijn opvatting dat zulks ook nog van toepassing is na een 1♣-opening(2+), want hoe kan je dan nog een 12-14 met echte ♣ aangeven? Hij geeft hier een schema voor en betoogt elders dat je 2♣ toch niet mag spelen. Zo ver zou ik niet willen gaan.

Maar na een 1♦-opening is het spelen van het 2♣-bod als 1RF spelen een uitstekend idee. Dat geeft partner tenminste lucht. Iedereen heeft wel eens walgend naar zijn hand gekeken na een 3♦ herbieding van partner. Je kan in meer dan de helft van de gevallen geen kant meer op en elke biedbeslissing wordt een gok.

Aangenomen dat je 2♣-rebid 1RF is, kan je elke sterke hand met lange ♦ via 2♣ bieden. Het enige nadeel is dat je niet meer in 2♣ kunt eindigen, want een 5♦4♣12-14 valt dan ook in die bak. Groot is dat nadeel niet – vaak zou je 2♣ toch niet mogen spelen. Nu dacht ik dat ik dat met Roelof had afgesproken. Kennelijk niet, zoals zou blijken.

Naast deze biedopvatting komt ook het gebruiken van 4e kleur met allerlei bijopvattingen. Ik vind 4e kleur gebruik MF als het erom gaat het bieden MF te krijgen. Maar als het bieden al MF was, dan duidt 4e kleur gebruik alleen maar twijfel aan: “Partner, ik weet echt niet waar we heen moeten”.

Roelof en ik zitten wat beide insteken (4e kleur en 2♣-rebid 1RF) betreft bepaald nog niet op één lijn.

Het bieden ging:

Zelf vind ik de Noord-hand beslist geen MF-bod waard. En omdat 2♣ al 1RF geweest zou zijn zou het kapen van zoveel biedruimte in een potentiële misfitsituatie ook niet nodig geweest zijn. Je eindigt dan waarschijnlijk in 2♠, 3♣ of 2SA. De handen sluiten niet en dus is voorzichtig bieden op zijn plaats.

Mijn 3♥-bod was 4e kleur, maar omdat de situatie al MF was, zou ik op 3♠ dus mogen passen. Immers Noord moet nu kiezen en had ook 4♠ hebben kunnen bieden. Veel maakt het niet uit, je zit al te hoog, maar had ik maar gepast.

Het spelen: Rudy kwam uit met ♥4 voor het Aas. Eelco toonde nu medelijden door niet eerst ♠AH en dan pas ♥ na te spelen, maar speelde meteen ♥ na voor de ♥B van West. Nu kon Rudy ♠ inspelen, maar hij speelde ♦ na waarna ik ♥Vx op de ♦ kon ecarteren. Na ♠ voor de ♠V, ♣A, ♠ voor de ♠B kwam ik er genadig af met 1 down.

Een spel wat er qua bieden op lijkt was spel 11:

En het bieden ging:

Natuurlijk had ik er beter aan gedaan om meteen 3♣ te bieden. Dat zou voor Roelof een stuk duidelijker zijn geweest. Maar passen met een 10+-krts fit waarbij de tegenpartij zwijgt, nadat je het eerst zelf MF hebt gemaakt…..

De Shell: bij 30-puntenspellen gaat het om het aantal troeven

In 30-puntenspellen gaat het om het aantal aanwezige troeven. Je bent ergens kort, dus de korte kleur moet gecontroleerd kunnen worden met troeven. Die moet je na het troeftrekken dan wel nog hebben. Twee spellen die illustreren hoe belangrijk de herwaardering betreft dit punt is.

En het bieden ging:

In dit spel deed ik het fout. Ik moet in mijn 3e biedbeurt nog eens inviteren of zelfs meteen de manche bieden. Tijdens het spel doemde er echter een spookbeeld op dat partner wel eens lang zou kunnen zijn in ♦ en dat hij noodgedwongen met maar een 3-krt ♠ de minst kwade keus deed. Maar met 9 troeven samen en alle ♦-punten weg is het een 30-puntenspel waar je in de manche zou moeten zitten. Ben benieuwd hoe het bieden op andere tafels is verlopen.

En het bieden ging:

Als je als Noord je 11 punten in beeld wilt brengen, dan zou je m.i. in je 2e biedbeurt 1SA hebben moeten bieden. Dat is lastig nu West 1♦ bood. Maar Noord kan niet concluderen dat Zuid nu een 5+-krt ♥ getoond heeft. Zuid had kunnen beginnen met 1♥, of in zijn 2e biedbeurt 3♥ hebben kunnen bieden als hij sterker was. Dat heeft hij allebei niet gedaan. Als Zuid dus nu al een 5-krt ♥ heeft, dan heeft hij een minimum. Inviteren doe je met Noord dan pas met tenminste een 4-krt ♥ mee. Vanuit Zuid’s perspectief kan je Noord’s ♣-lengte zien en het feit dat Noord geen SA heeft kunnen bieden betekent dat de ♣-punten bij OW zitten en dat het dus een 30-puntenspel is. De invite wordt daarom aangenomen.